Aktualności

Wszystko, co musisz wiedzieć o risografii

08 wrz 2025 —
Drukuj
Risografia

Risografia została wynaleziona w Japonii w latach 80. XX wieku i nadal jest popularną techniką druku. Na tym blogu możesz dowiedzieć się więcej o druku risograficznym.

Risografia została wynaleziona w Japonii w latach 80. XX wieku i nadal jest popularną techniką druku. Na tym blogu możesz dowiedzieć się więcej o druku risograficznym.

Czy wiesz, że… risografia wykorzystuje niedoskonałość, by pobudzić współczesną kreatywność?

Możesz być zaskoczony, dowiadując się, że jedna z najpopularniejszych technik druku cyfrowego komiksów, czasopism i dzieł sztuki została wynaleziona w Azji zaledwie nieco ponad czterdzieści lat temu. Drukarka risograficzna została opracowana w Japonii w latach 80. XX wieku i pierwotnie została zaprojektowana, aby zapewnić biurom i szkołom tani sposób na wykonywanie wysokonakładowych kserokopii i wydruków. Jednak wkrótce wyjątkowe elementy wizualne risografii sprawiły, że stała się ona hitem wśród artystów i projektantów.

Choć nie jest to precyzyjna technika druku, risografia ma swój własny, odrębny styl. Charakteryzująca się wyrazistą, żywą kolorystyką, niedopasowanymi obrazami i zaskakującymi elementami fakturowymi, risografia szybko zyskała popularność wśród artystów, dyrektorów reklamowych oraz twórców niezależnych magazynów i komiksów.

Ze względu na swój oryginalny styl, risografia zyskała kultową rzeszę zwolenników. Wiele firm zajmujących się drukiem cyfrowym oferuje szereg usług druku risograficznego, a technika ta jest nadal wykorzystywana przez niezależnych wydawców, artystów i autorów.

Czym jest risografia?

Risografia narodziła się w Japonii w połowie lat 80. XX wieku. Firma Riso Kagaku Corporation, zajmująca się drukiem i produkcją tuszów, wynalazła cyfrowy powielacz znany jako Risograph 007. Risograph wykorzystuje unikalną technikę drukowania, która łączy w sobie elementy kserokopiarki i sitodruku.

Risograph 007 to prawdziwe połączenie technologii analogowej i cyfrowej. Risograph najpierw tworzy szablon, zwany „matrycą”. Matryca jest nawijana na bęben wypełniony tuszem sojowym. Papier jest podawany do Risographa, przechodząc pod bębnem. Maszyna wtłacza tusz przez szablon na papier.

Każdy kolor przechodzi przez Risograf, podobnie jak w procesie sitodruku. W miarę nawarstwiania się kolorów, warstwy mogą się rozjeżdżać. To właśnie nadaje risografii jej osobliwy urok i wrażenie ręcznego wykonania.

Papier Olin
I Like Myself, 2019. Wydruk risograficzny na papierze Olin o gramaturze 170 g/m2, zaprojektowany przez artystkę Daisy Parris.

Źródło: Daisy Parris dla Ellipsis Prints

Dlaczego Risografia stała się tak popularna?

Risografia to niezwykle tania, szybka i przyjazna dla środowiska metoda druku. Chociaż nie jest tak dokładna jak inne metody, jej niecentralny układ zwiększa jej atrakcyjność. Risograf jest przyjazny dla środowiska, ponieważ nie zużywa wody i energii, a każda matryca pozwala na wydrukowanie do 8000 kopii.

Pierwotnie firma Riso Kagaku Corporation planowała wykorzystać swój wynalazek do taniego drukowania w szkołach, firmach i organizacjach. Jednak brak powtarzalności rezultatów drukowania oraz rozwój bardziej zaawansowanych technologii drukowania i kopiowania sprawiły, że Risograph wkrótce stracił popularność w zastosowaniach korporacyjnych i edukacyjnych.

Risografia jednak wcale nie umarła. Niedokładne i nieprzewidywalne rezultaty druku okazały się hitem wśród artystów i wydawców undergroundowych. Wrodzone niedoskonałości risografii zaczęto postrzegać jako urocze i autentyczne, a nie chaotyczne i niechlujne.

Metoda warstwowania i ograniczenia ograniczonej palety barw Risographa przyciągały artystów, którzy chętnie eksperymentowali z efektownymi efektami wizualnymi. Każda odbitka Risographa jest unikatowa, dlatego risografia jest wspaniałą techniką druku dla artystów, pomimo niespójności uzyskiwanych rezultatów.

La ManticoreWewnętrzna strona komiksu „La Manticore” autorstwa Mayeul Vigouroux, wydanego przez Quintal w 2022 r.

Niski koszt risografii sprawił, że stała się ona atrakcyjna dla osób, które chciały samodzielnie publikować czasopisma, plakaty, komiksy i książki. Drukarki risograficzne umożliwiły autorom, artystom i grupom pozarządowym tworzenie wizualnie interesujących, małych i średnich nakładów bez konieczności wydawania dużych pieniędzy.

Jak obecnie wykorzystuje się risografię?

Wyraziste, lekko rozmyte i niezwykle żywe kolory risografii sprawiają, że technika ta jest nadal preferowana przez wielu artystów i wydawców. Współcześni artyści, tacy jak Tianying Yu, Daria Tessler, Shun Sasaki i Vincent Patterson, nadal wykorzystują techniki risografii w swojej pracy. Tworzą oni uderzające, pomysłowe i pełne humoru dzieła, wykorzystując wrodzone niedoskonałości risografii.

Istnieje nawet grupa artystów oddanych risografii. Riso Sur Mer to kolektyw twórczy założony przez Mari Campistron, Élise Rigollet, Inès Gradot, Josephine Ohl i Margaux Bigou.

Artystki te odkryły wspólną pasję do jaskrawej kolorystyki i oryginalnych faktur druku risograficznego.

Wielu projektantów mody preferuje druk risograficzny, ponieważ pozwala on na stworzenie wielu unikalnych ubrań z jednego szablonu. Chociaż daje on podobne rezultaty, risografia jest szybsza, wymaga mniej czyszczenia i jest bardziej przyjazna dla środowiska niż sitodruk.

Wydawcy krótkoterminowych książek artystycznych i czasopism undergroundowych nadal korzystają z risografii. Przystępna cena, szybka realizacja i wyjątkowa atrakcyjność wizualna sprawiają, że jest to opłacalna opcja dla mniejszych wydawców.

Druk risograficzny to wyjątkowa technika, która wyróżnia się w naszym cyfrowym świecie. Może czas, żebyś jej spróbował!